بوبوموفو وتنغينغ بينيين وهنيو بينيين
يشارك بوبوموفو بينيين في أصول النطق في المندرين المعيارية، فلكل رمز من هنا مقابل من هناك. يبرز التكافؤ بين النظامين في هذا الجدول.
- يمثل 【】 الشكل المستعمل للجمع بين الحروف.
بوبوموفو وبينيين
| حروف أولى |
| بوبوموفو | هنيو بينيين | تنغينغ بينيين | ويد-جيلس | مثال: بوبوموفو، بينيين. |
| ㄅ | b | b | p | 八 (ㄅㄚ, bā) |
| ㄆ | p | p | p' | 杷 (ㄆㄚˊ, pá) |
| ㄇ | m | m | m | 馬 (ㄇㄚˇ, mǎ) |
| ㄈ | f | f | f | 法 (ㄈㄚˇ, fǎ) |
| ㄉ | d | d | t | 地 (ㄉㄧˋ, dì) |
| ㄊ | t | t | t' | 提 (ㄊㄧˊ, tí) |
| ㄋ | n | n | n | 你 (ㄋㄧˇ, nǐ) |
| ㄌ | l | l | l | 利 (ㄌㄧˋ, lì) |
| ㄍ | g | g | k | 告 (ㄍㄠˋ, gào) |
| ㄎ | k | k | k' | 考 (ㄎㄠˇ, kǎo) |
| ㄏ | h | h | h | 好 (ㄏㄠˇ, hǎo) |
| ㄐ | j | j | ch | 叫 (ㄐㄧㄠˋ, jiào) |
| ㄑ | q | c | ch' | 巧 (ㄑㄧㄠˇ, qiǎo) |
| ㄒ | x | s | hs | 小 (ㄒㄧㄠˇ, xiǎo) |
| ㄓ | zhi 【zh】 | jhih 【jh】 | chih 【ch】 | 主 (ㄓㄨˇ, zhǔ) |
| ㄔ | chi 【ch】 | chih 【ch】 | ch'ih 【ch'】 | 出 (ㄔㄨ, chū) |
| ㄕ | shi 【sh】 | shih 【sh】 | shih 【sh】 | 束 (ㄕㄨˋ, shù) |
| ㄖ | ri 【r】 | rih 【r】 | jih 【j】 | 入 (ㄖㄨˋ, rù) |
| ㄗ | zi 【z】 | zih 【z】 | tzû 【ts】 | 在 (ㄗㄞˋ, zài) |
| ㄘ | ci 【c】 | cih 【c】 | tz'û 【ts'】 | 才 (ㄘㄞˊ, cái) |
| ㄙ | si 【s】 | sih 【s】 | ssû 【s】 | 塞 (ㄙㄞ, sāi) |
| حروف أخيرة |
| بوبوموفو | هنيو بينيين | تنغينغ بينيين | ويد-جيلس | مثال: بوبوموفو، بينيين. |
| ㄚ | a | a | a | 大 (ㄉㄚˋ, dà) |
| ㄛ | o | o | o | 多 (ㄉㄨㄛ, duō) |
| ㄜ | e | e | e | 得 (ㄉㄜˊ, dé) |
| ㄝ | ê | e | eh | 爹 (ㄉㄧㄝ, diē) |
| ㄞ | ai | ai | ai | 晒 (ㄕㄞˋ, shài) |
| ㄟ | ei | ei | ei | 誰 (ㄕㄟˊ, shéi) |
| ㄠ | ao | ao | ao | 少 (ㄕㄠˇ, shǎo) |
| ㄡ | ou | ou | ou | 收 (ㄕㄡ, shōu) |
| ㄢ | an | an | an | 山 (ㄕㄢ, shān) |
| ㄣ | en | en | en | 申 (ㄕㄣ, shēn) |
| ㄤ | ang | ang | ang | 上 (ㄕㄤˋ, shàng) |
| ㄥ | eng | eng | eng | 生 (ㄕㄥ, shēng) |
| ㄦ | er | er | erh | 而 (ㄦˊ, ér) |
| ㄧ | yi 【i】 | yi 【i】 | yi 【i】 | 逆 (ㄋㄧˋ, nì) |
| yin 【in】 | yin 【in】 | yin 【in】 | 音 (ㄧㄣ, yīn) |
| ying 【ing】 | ying 【ing】 | ying 【ing】 | 英 (ㄧㄥ, yīng) |
| ㄨ | wu 【u】 | wu 【u】 | wu 【u】 | 努 (ㄋㄨˇ, nǔ) |
| wen 【un】 | wun 【un】 | wen 【un】 | 文 (ㄨㄣˊ, wén) |
| weng 【ong】 | wong 【ong】 | ng 【ung】 | 翁 (ㄨㄥ, wēng) |
| ㄩ | yu 【u, ü】 | yu 【u, yu】 | yü 【ü】 | 女 (ㄋㄩˇ, nǚ) |
| yun 【un】 | yun 【un, yun】 | yün 【ün】 | 韻 (ㄩㄣˋ, yūn) |
| yong 【iong】 | yong | yung 【iung】 | 永 (ㄩㄥˇ, yǒng) |
جدول مقارنة آخر
| اصد | ɑ | ɔ | ɤ | aɪ | eɪ | ɑʊ | ɤʊ | an | ən | ɑŋ | ɤŋ | ɑɻ | ʊŋ | i | iɛ | iɤʊ | iɛn | ɪn | ɪŋ |
| هنيو بينيين | a | o | e | ai | ei | ao | ou | an | en | ang | eng | er | ong | yi | ye | you | yan | yin | ying |
| تنغينغ بينيين | a | o | e | ai | ei | ao | ou | an | en | ang | eng | er | ong | yi | ye | you | yan | yin | ying |
| وئيتؤما بينيين | a | o | o/ê | ai | ei | ao | ou | an | ên | ang | êng | êrh | ung | i | yeh | yu | yen | yin | ying |
| بوبوموفو | ㄚ | ㄛ | ㄜ | ㄞ | ㄟ | ㄠ | ㄡ | ㄢ | ㄣ | ㄤ | ㄥ | ㄦ | ㄨㄥ | ㄧ | ㄧㄝ | ㄧㄡ | ㄧㄢ | ㄧㄣ | ㄧㄥ |
| مثال | 阿 | 哦 | 俄 | 艾 | 黑 | 凹 | 偶 | 安 | 恩 | 昂 | 冷 | 二 | 中 | 一 | 也 | 又 | 言 | 音 | 英 |
| اصد | u | uɔ | ueɪ | uaɪ | uan | uən | uʊn | uɤŋ | uʊŋ | y | yɛ | yɛn | yn | iʊŋ |
| هنية بينيين | wu | wo | wei | wai | wan | wen | | weng | | yu | yue | yuan | yun | yong |
| تنغينغ بينيين | wu | wo | wei | wai | wan | | wun | | wong | yu | yue | yuan | yun | yong |
| وئيتؤما بينيين | wu | wo | wei | wai | wan | wên | | wêng | | yü | yüeh | yüan | yün | yung |
| بوبوموفو | ㄨ | ㄨㄛ | ㄨㄟ | ㄨㄞ | ㄨㄢ | ㄨㄣ | ㄨㄥ | ㄩ | ㄩㄝ | ㄩㄢ | ㄩㄣ | ㄩㄥ |
| مثال | 五 | 我 | 位 | 外 | 完 | 文 | 翁 | 玉 | 月 | 元 | 云 | 用 |
| اصد | tɕiɛn | tɕyʊŋ | tɕʰɪn | ɕyɛn | ʈʂə | ʈʂɚ | ʈʂʰə | ʈʂʰɚ | ʂə | ʂɚ | ʐə | ʐɚ | tsə | tsuɔ | tsɨ | tsʰə | tsʰɨ | sə | sɨ |
| هنيو بينيين | jian | jiong | qin | xuan | zhe | zhi | che | chi | she | shi | re | ri | ze | zuo | zi | ce | ci | se | si |
| تنغينغ بينيين | jian | jyong | cin | syuan | jhe | jhih | che | chih | she | shih | re | rih | ze | zuo | zih | ce | cih | se | sih |
| وئيتؤما بينيين | chien | chiung | ch'in | hsüan | chê | chih | ch'ê | ch'ih | shê | shih | jê | jih | tsê | tso | tzŭ | ts'ê | tz'ŭ | sê | szŭ |
| بوبوموفو | ㄐㄧㄢ | ㄐㄩㄥ | ㄑㄧㄣ | ㄒㄩㄢ | ㄓㄜ | ㄓ | ㄔㄜ | ㄔ | ㄕㄜ | ㄕ | ㄖㄜ | ㄖ | ㄗㄜ | ㄗㄨㄛ | ㄗ | ㄘㄜ | ㄘ | ㄙㄜ | ㄙ |
| مثال | 件 | 窘 | 秦 | 宣 | 哲 | 之 | 扯 | 赤 | 社 | 是 | 惹 | 日 | 仄 | 左 | 字 | 策 | 次 | 色 | 斯 |
هوامش
- ↑ اتشين فخاو = "رموز صوتية"؛ أما بوبوموفو فهو نطق ㄅㄆㄇㄈ أي /bɔ.pɔ.mɔ.fɔ/ وهي أوائل حروف تلك الأبجدية الصوتية.
- ↑ صار استعمال تنغينغ بينيين متروكا منذ 01-01-2009 بعد قبول وزارة-التربية التيوانية لنظام هنيو بينيين رسميا في 16-09-2008.[1][2]
|
|---|
|
| |
|---|
| الخط البراهمي | | شمال |
- Anga Lipi
- ألفبائية بنغالية
- Bhaiksuki
- Bhujimol
- خط براهمي
- Deodhai
- ديوناكري
- لغات بنغالية آسامية
- الغندية
- Goykanadi
- الغجراطية
- Gondi
- الغبطية
- الغرمكهية
- Jenticha
- الكيتهية
- Kalinga
- خوجكي
- الخدابادية
- Laṇḍā
- Lepcha
- Limbu
- Mahajani
- Meitei Mayek
- Modi
- Nagar Barap
- Multani
- الناغرية
- النندناغرية
- Oriya
- 'Phags-pa
- Newar (Nepal)
- الرنجناوية
- الشارداوية
- Saurashtra
- Siddhaṃ
- Soyombo
- Sylheti Nagari
- Takri
- أبجدية تبتية
- Tirhuta
- Tocharian
- Zanabazar Square
- Zhangzhung scripts
|
|---|
| جنوب |
- Ahom
- البالية
- Batak
- Baybayin
- Bhattiprolu
- Buhid
- Burmese
- Chakma
- Cham
- Grantha
- Hanunó'o
- ألفبائية جاوية
- Kadamba
- Kannada
- Kawi
- Khmer
- Kulitan
- Lanna
- اللاوية
- Lontara
- Malayalam
- Maldivian
- Dhives Akuru
- Eveyla Akuru
- Mon
- Old Sundanese
- Pallava
- Pyu
- Rejang
- Rencong
- Sinhala
- السنداوية
- Tagbanwa
- Tai Le
- Tai Tham
- Tai Viet
- Tamil
- Telugu
- Thai
- Tigalari
- Vatteluttu
- Visayan
|
|---|
|
|---|
| أخرى | |
|---|
|
| | | |
|---|
| كتابات العائلة الصينية | | مقاطع صينية | |
|---|
| متأثرة بالصينية |
- Jurchen
- Khitan large script
- Tangut
|
|---|
|
|---|
| كتابة مسمارية | |
|---|
| Other logo-syllabic | |
|---|
| Logo-consonantal | |
|---|
| أرقام | |
|---|
|
| Semi-syllabaries |
|---|
| كامل |
- Celtiberian
- Northeastern Iberian
- Southeastern Iberian
- Khom
|
|---|
| زائد |
- Espanca
- Pahawh Hmong
- Khitan small script
- Southwest Paleohispanic
- بوبوموفو
|
|---|
|
| |
|
|
تاريخ الأبجدية |
|---|
|
|
|
أوغام 4 c. CE |
|
|
|
|
|